نایت گارد چیست؟ فواید، انواع، عوارض و کاربرد محافظ دندان
این مقاله در تاریخ 1405/08/12 آپدیت شده است.
نایت گارد (Night Guard) یا محافظ شبانه دندان، وسیلهای است که روی دندانهای فک بالا یا پایین قرار میگیرد و از تماس مستقیم دندانها با یکدیگر جلوگیری میکند. این وسیله بیشتر برای افرادی استفاده میشود که هنگام خواب دندانقروچه دارند یا دندانهای خود را به یکدیگر فشار میدهند.
دندانقروچه یا براکسیسم (Bruxism) میتواند به مرور زمان باعث سایش مینای دندان، ترکخوردگی یا شکستگی دندانها، حساسیت دندانی و درد عضلات فک شود. استفاده از نایت گارد متناسب با دندانها میتواند از بسیاری از این آسیبها جلوگیری کند.
در این مقاله با کاربرد نایت گارد، انواع آن، مزایا، عوارض احتمالی و نحوه نگهداری از این وسیله آشنا میشوید.
نایت گارد چه کاربردی دارد؟
مهمترین کاربرد نایت گارد محافظت از دندانها در برابر فشار و سایش ناشی از دندانقروچه و فشردن دندانها هنگام خواب است.
هنگامی که فرد دچار دندانقروچه میشود، دندانهای فک بالا و پایین با فشار زیادی روی یکدیگر حرکت میکنند. تکرار این وضعیت ممکن است به مینای دندان و ساختارهای اطراف آن آسیب برساند.
نایت گارد با ایجاد یک لایه محافظ بین دندانهای بالا و پایین، تماس مستقیم آنها را کاهش میدهد و به محافظت از دندانها کمک میکند.
دندانپزشک با بررسی وضعیت دندانها، فک و شدت دندانقروچه مشخص میکند که آیا استفاده از این وسیله برای فرد ضروری است یا خیر.
فواید نایت گارد چیست؟
استفاده از نایت گارد در افراد مبتلا به دندانقروچه میتواند مزایای متعددی داشته باشد.
۱. جلوگیری از سایش و آسیب دندانها
یکی از مهمترین فواید نایت گارد، کاهش تماس مستقیم دندانها و محافظت از مینای آنها در برابر سایش است.
دندانقروچه طولانیمدت ممکن است باعث کوتاه شدن سطح دندانها، ایجاد ترک و آسیب به ترمیمهای دندانی مانند پرکردگی و روکش شود. نایت گارد با ایجاد یک لایه محافظ، به کاهش این آسیبها کمک میکند.
۲. محافظت از روکشها و ترمیمهای دندانی
افرادی که دارای روکش، لمینت، کامپوزیت یا ترمیمهای دندانی هستند، در صورت داشتن دندانقروچه ممکن است بیشتر در معرض آسیب ناشی از فشارهای مکرر قرار بگیرند.
استفاده از نایت گارد مناسب میتواند فشار مستقیم روی این ترمیمها را کاهش دهد و به محافظت از آنها کمک کند.
۳. کمک به کاهش فشار واردشده به فک
فشردن دندانها هنگام خواب ممکن است باعث خستگی و درد عضلات جونده و احساس ناراحتی در ناحیه فک شود.
نایت گارد میتواند تماس مستقیم دندانها را کنترل کند و در برخی افراد به کاهش علائم عضلانی کمک کند؛ البته میزان تأثیر آن بر درد فک به علت و شرایط فرد بستگی دارد.
۴. کمک به کاهش حساسیت دندانها
سایش مینای دندان در اثر دندانقروچه ممکن است باعث نمایان شدن لایههای زیرین دندان و افزایش حساسیت به سرما، گرما و مواد غذایی شیرین شود.
نایت گارد با کاهش آسیب ناشی از تماس و سایش دندانها میتواند از تشدید این مشکل جلوگیری کند.
۵. محافظت از دندانها در برابر آسیبهای طولانیمدت
دندانقروچه ممکن است در طول زمان به شکستگی دندان، آسیب به ترمیمها و مشکلات مفصل فک منجر شود. استفاده صحیح از نایت گارد، در کنار شناسایی و مدیریت عوامل زمینهای دندانقروچه، یکی از راهکارهای محافظت از سلامت دندانها است.
نکته مهم: نایت گارد لزوماً عادت دندانقروچه را متوقف نمیکند؛ بلکه بیشتر برای محافظت از دندانها و کاهش پیامدهای آن استفاده میشود.
انواع نایت گارد
نایت گاردها از نظر نحوه ساخت و جنس مواد به انواع مختلفی تقسیم میشوند. انتخاب نوع مناسب به شدت دندانقروچه، وضعیت دندانها، میزان فشار فک و نظر دندانپزشک بستگی دارد.
۱. نایت گارد سفارشی
نایت گارد سفارشی با استفاده از قالب یا اسکن دیجیتال دندانهای فرد ساخته میشود و متناسب با ساختار دهان او طراحی میگردد.
این نوع محافظ معمولاً نسبت به مدلهای عمومی، تطابق و راحتی بیشتری دارد و دندانپزشک میتواند ضخامت، جنس و طراحی آن را متناسب با شرایط بیمار انتخاب کند.
مزایای نایت گارد سفارشی عبارتاند از:
تطابق دقیقتر با فرم دندانها
راحتی بیشتر هنگام خواب
ثبات مناسب در دهان
امکان انتخاب جنس و ضخامت متناسب با شرایط بیمار
قابلیت بررسی و اصلاح توسط دندانپزشک
۲. نایت گارد آماده
این نوع محافظ بهصورت پیشساخته و در اندازههای عمومی عرضه میشود و برای استفاده نیازی به قالبگیری اختصاصی ندارد.
نایت گاردهای آماده معمولاً قیمت پایینتری دارند، اما ممکن است بهخوبی با فرم دندانهای فرد هماهنگ نباشند. همین مسئله میتواند باعث ناراحتی، جابهجایی یا محافظت ناکافی شود.
۳. نایت گارد حرارتی
این محافظها از مواد ترموپلاستیک ساخته میشوند و با قرار گرفتن در آب گرم نرمتر میشوند تا فرد بتواند آنها را تا حدودی با فرم دندانهای خود تطبیق دهد.
با وجود سهولت تهیه، میزان تطابق این مدلها به نحوه قالبگیری و کیفیت محصول بستگی دارد و لزوماً جایگزین نایت گارد سفارشی تحت نظارت دندانپزشک نیستند.
انواع نایت گارد از نظر جنس
نایت گاردهای سفارشی ممکن است از مواد مختلفی ساخته شوند:
نایت گارد نرم: از مواد انعطافپذیر ساخته میشود و برای برخی افراد با دندانقروچه خفیف مناسب است.
نایت گارد سخت: از مواد مقاومتر ساخته میشود و معمولاً برای کنترل تماسهای دندانی و محافظت در موارد مشخص دندانقروچه کاربرد دارد.
نایت گارد دو لایه: ترکیبی از لایه نرم داخلی و لایه سخت بیرونی است و میتواند راحتی و استحکام را با هم فراهم کند.
انتخاب جنس مناسب باید پس از معاینه و بررسی شرایط دندانها و فک انجام شود.
عوارض احتمالی استفاده از نایت گارد
نایت گارد در صورت طراحی صحیح و استفاده تحت نظر دندانپزشک معمولاً وسیلهای ایمن محسوب میشود. با این حال، برخی افراد ممکن است در ابتدای استفاده با مشکلاتی روبهرو شوند.
مهمترین عوارض احتمالی عبارتاند از:
۱. افزایش ترشح بزاق: برخی افراد در روزهای ابتدایی استفاده از نایت گارد، افزایش بزاق دهان را تجربه میکنند. این وضعیت معمولاً با عادت کردن به وسیله کاهش پیدا میکند.
۲. خشکی دهان: در بعضی افراد، استفاده از محافظ شبانه ممکن است با احساس خشکی دهان همراه باشد.
۳. احساس فشار یا ناراحتی در فک: اگر نایت گارد بهدرستی طراحی نشده باشد یا با وضعیت دندانها و فک هماهنگ نباشد، ممکن است باعث احساس فشار یا درد شود.
۴. اختلال در راحتی خواب: برخی افراد در ابتدای استفاده به وجود وسیله در دهان عادت ندارند و ممکن است کیفیت خواب آنها موقتاً تحت تأثیر قرار بگیرد.
۵. تغییر در نحوه قرارگیری دندانها: استفاده از محافظ نامناسب یا استفاده طولانیمدت از وسیلهای که تحت نظر دندانپزشک بررسی نمیشود، ممکن است در برخی شرایط بر نحوه تماس دندانها تأثیر بگذارد.
در صورت بروز درد مداوم، تغییر در نحوه بسته شدن دندانها یا نامناسب شدن محافظ، لازم است استفاده از آن بررسی و با دندانپزشک مشورت شود.
چگونه از نایت گارد نگهداری کنیم؟
نگهداری صحیح از نایت گارد به افزایش طول عمر آن و جلوگیری از تجمع آلودگی و باکتری کمک میکند.
برای مراقبت از این وسیله به نکات زیر توجه کنید:
قبل و بعد از استفاده، نایت گارد را با آب خنک یا ولرم بشویید.
برای تمیز کردن آن از مسواک نرم و شوینده ملایم استفاده کنید.
از آب داغ استفاده نکنید؛ زیرا ممکن است باعث تغییر شکل محافظ شود.
پس از شستوشو اجازه دهید محافظ کاملاً خشک شود.
نایت گارد را در جعبه مخصوص و تمیز نگهداری کنید.
از قرار دادن آن در معرض حرارت مستقیم و نور شدید خورشید خودداری کنید.
بهصورت دورهای وضعیت محافظ را از نظر ترک، تغییر شکل و ساییدگی بررسی کنید.
برای معاینه و بررسی تطابق آن با دندانها به دندانپزشک مراجعه کنید.
همچنین نباید نایت گارد را با مواد شوینده قوی یا خمیردندانهای ساینده تمیز کرد؛ زیرا ممکن است به سطح آن آسیب برسد.
چه افرادی به نایت گارد نیاز دارند؟
دندانپزشک ممکن است استفاده از نایت گارد را برای افراد زیر توصیه کند:
افرادی که هنگام خواب دندانهای خود را به هم میسایند.
کسانی که صبحها با درد یا خستگی عضلات فک از خواب بیدار میشوند.
افرادی که دچار سایش غیرطبیعی دندانها شدهاند.
افرادی که به دلیل دندانقروچه دچار شکستگی یا ترک دندان شدهاند.
کسانی که ترمیمهای دندانی آنها در معرض فشارهای مکرر قرار دارد.
افرادی که هنگام خواب دندانهای خود را بهشدت روی هم فشار میدهند.
اگر علائمی مانند درد فک، سردرد صبحگاهی، حساسیت دندان یا سایش غیرطبیعی دندانها دارید، بهتر است برای بررسی علت به دندانپزشک مراجعه کنید.
تفاوت نایت گارد با محافظ ورزشی دندان چیست؟
نایت گارد و محافظ ورزشی هر دو برای محافظت از دندانها استفاده میشوند، اما کاربرد آنها متفاوت است.
نایت گارد برای محافظت از دندانها در برابر فشار و سایش ناشی از دندانقروچه هنگام خواب طراحی شده است.
در مقابل، محافظ ورزشی برای کاهش احتمال آسیب به دندانها، لبها و بافتهای دهان در اثر ضربه هنگام فعالیتهای ورزشی مانند بوکس، فوتبال، بسکتبال و ورزشهای رزمی استفاده میشود.
بنابراین این دو وسیله جایگزین یکدیگر نیستند و باید متناسب با کاربرد موردنظر انتخاب شوند.
سؤالات متداول درباره نایت گارد
آیا نایت گارد دندانقروچه را درمان میکند؟
خیر. نایت گارد بیشتر از دندانها در برابر سایش و آسیب ناشی از دندانقروچه محافظت میکند و بهتنهایی علت اصلی این عادت را برطرف نمیکند. برای کنترل دندانقروچه ممکن است به بررسی عواملی مانند استرس، اختلالات خواب و سایر شرایط زمینهای نیاز باشد.
آیا استفاده از نایت گارد هنگام خواب ضروری است؟
برای همه افراد ضروری نیست. استفاده از آن معمولاً زمانی توصیه میشود که دندانقروچه باعث آسیب به دندانها یا بروز علائم آزاردهنده شده باشد. تشخیص نیاز به نایت گارد بر عهده دندانپزشک است.
نایت گارد را برای فک بالا بسازیم یا پایین؟
نایت گارد میتواند برای دندانهای فک بالا یا پایین ساخته شود. انتخاب فک مناسب به وضعیت دندانها، نوع تماس دندانها و شرایط فرد بستگی دارد و باید توسط دندانپزشک تعیین شود.
آیا نایت گارد سفارشی بهتر از نایت گارد آماده است؟
نایت گارد سفارشی معمولاً تطابق، ثبات و راحتی بیشتری دارد؛ زیرا بر اساس ساختار دندانهای فرد ساخته میشود. مدلهای آماده ممکن است بهخوبی روی دندانها قرار نگیرند و برای همه افراد مناسب نیستند.
نایت گارد هر چند وقت یکبار باید تعویض شود؟
زمان مشخص و یکسانی برای تعویض تمام نایت گاردها وجود ندارد. میزان سایش، تغییر شکل، ترکخوردگی، شدت دندانقروچه و تغییرات دندانها در تعیین زمان تعویض مؤثر هستند. دندانپزشک باید بهصورت دورهای وضعیت محافظ را بررسی کند.
آیا میتوان نایت گارد را در طول روز استفاده کرد؟
نایت گارد معمولاً برای استفاده هنگام خواب طراحی شده است. در صورتی که فرد در طول روز نیز دندانهای خود را به هم فشار میدهد، باید از دندانپزشک درباره روش مناسب کنترل این عادت و زمان استفاده از محافظ راهنمایی بگیرد.
سفارش نایت گارد در مشهد
اگر هنگام خواب دندانقروچه دارید یا از درد عضلات فک و سایش دندانها رنج میبرید، بهتر است پیش از ایجاد آسیبهای جدیتر، وضعیت دندانها و فک خود را بررسی کنید.
در کلینیک دندانپزشکی دکتر فرید در مشهد، میتوانید برای ارزیابی وضعیت دندانها و بررسی نیاز به نایت گارد سفارشی به دندانپزشک مراجعه کنید.
نایت گارد باید با توجه به فرم دندانها، میزان فشار واردشده به فک و شرایط دهان هر فرد طراحی شود تا ضمن راحتی هنگام خواب، محافظت مناسبی از دندانها داشته باشد.
برای دریافت مشاوره و اطلاع از شرایط ساخت نایت گارد در کلینیک دندانپزشکی دکتر فرید اقدام کنید.

سلام و خسته نباشید. واقعا عالیه. حتی برای مشکلات فکی من که بر اثر دندان قروچه در خواب ایجاد شدن با کمک نایت گارد خیلی خیلی بهتر شده.