نام دندانها به ترتیب؛ آشنایی کامل با اسم و شماره دندانها در دندانپزشکی
شناخت نام دندانها و نحوه شمارهگذاری آنها یکی از پایههای مهم در دندانپزشکی است. این موضوع نهتنها برای دندانپزشکان، بلکه برای بیماران نیز اهمیت دارد؛ زیرا درک بهتر نسخهها، طرح درمان و توضیحات پزشکی را ممکن میسازد. در این مقاله از کلینیک دندانپزشکی دکتر فرید بهصورت کامل و ساده با اسم دندانها، انواع آنها و سیستمهای شمارهگذاری دندان در دندانپزشکی آشنا میشوید.
انواع دندانها در انسان
بهطور کلی دندانهای انسان به دو گروه اصلی دندانهای شیری و دندانهای دائمی تقسیم میشوند که هرکدام نقش مشخصی در سلامت دهان و دندان دارند.
دندانهای شیری (Primary Teeth)
دندانهای شیری اولین دندانهایی هستند که در دهان کودکان رشد میکنند. تعداد آنها ۲۰ عدد است:
۱۰ دندان در فک بالا
۱۰ دندان در فک پایین
این دندانها شامل دندانهای پیش، نیش و آسیای شیری هستند و نقش مهمی در:
جویدن صحیح غذا
تکلم درست
حفظ فضای لازم برای رویش دندانهای دائمی
ایفا میکنند. سلامت دندانهای شیری تأثیر مستقیمی بر نظم و سلامت دندانهای دائمی دارد.
دندانهای دائمی (Permanent Teeth)
با افزایش سن، دندانهای شیری بهتدریج افتاده و جای خود را به دندانهای دائمی میدهند. در بزرگسالان، تعداد دندانهای دائمی معمولاً ۳۲ عدد است.
1️⃣ دندانهای پیش (ثنایا) | Incisor
دندانهای پیشین در جلوی دهان قرار دارند و وظیفه اصلی آنها بریدن غذاست.
۴ دندان در فک بالا
۴ دندان در فک پایین
شماره دندانها:
ثنایای اول: شماره ۱
ثنایای دوم: شماره ۲
2️⃣ دندان نیش | Canine
دندانهای نیش دارای نوک تیز بوده و برای پاره کردن و هدایت غذا کاربرد دارند.
مجموعاً ۴ دندان (در هر ربع فک یک عدد)
شماره دندان نیش: ۳
3️⃣ دندان آسیای کوچک | Premolar
این دندانها بین نیش و آسیاب بزرگ قرار دارند و نقش مهمی در خرد کردن غذا دارند.
۸ عدد در مجموع (۴ عدد در هر فک)
شماره دندانها:
پرمولر اول: شماره ۴
پرمولر دوم: شماره ۵
4️⃣ دندان آسیای بزرگ | Molar
دندانهای آسیای بزرگ اصلیترین نقش را در آسیاب کردن غذا دارند.
۱۲ عدد در مجموع (۳ عدد در هر ربع فک)
شماره دندانها:
مولر اول: شماره ۶
مولر دوم: شماره ۷
مولر سوم (دندان عقل): شماره ۸
دندان عقل (Wisdom Tooth)
دندان عقل آخرین دندان آسیاب بزرگ است که معمولاً بین ۱۶ تا ۲۰ سالگی رشد میکند. در هر ربع فک یک دندان عقل وجود دارد. این دندان به دلیل کمبود فضا، بیشترین مشکلات دندانی مانند درد، التهاب و نهفتگی را ایجاد میکند.
سیستمهای شمارهگذاری دندانها در دندانپزشکی
در سراسر جهان از سیستمهای استاندارد برای نامگذاری و شمارهگذاری دندانها استفاده میشود. سه روش اصلی عبارتاند از:
1️⃣ سیستم یونیورسال (Universal Numbering System)
این سیستم بیشتر در آمریکا رایج است.
دندانهای دائمی از ۱ تا ۳۲ شمارهگذاری میشوند.
شمارش از دندان عقل فک بالا سمت راست (شماره ۱) آغاز میشود.
دندانهای شیری با حروف A تا T مشخص میشوند.
2️⃣ سیستم پالمر (Palmer System)
سیستم پالمر رایجترین روش شمارهگذاری دندانها در ایران است.
دهان به ۴ کوادران تقسیم میشود.
در هر کوادران، دندانها از ۱ (ثنایا) تا ۸ (دندان عقل) شمارهگذاری میشوند.
برای تشخیص راحتتر از علائم └ ┘ ┌ ┐ استفاده میشود.
دندانهای شیری با حروف A تا E مشخص میشوند.
3️⃣ سیستم FDI (سیستم بینالمللی)
در این روش، هر دندان با دو عدد شناخته میشود:
عدد اول: شماره کوادران
عدد دوم: شماره دندان در همان کوادران
مثال:
عدد ۴۳ یعنی دندان نیش در نیمه راست فک پایین.
تقسیمبندی فکها:
۱: فک بالا راست
۲: فک بالا چپ
۳: فک پایین چپ
۴: فک پایین راست
سیستم شمارهگذاری دندانها در ایران
در دندانپزشکی ایران، سیستم پالمر بهطور گسترده استفاده میشود. این روش ساده، دقیق و کاربردی است و در نسخهنویسی و طرح درمان دندانپزشکان نقش مهمی دارد.
جمعبندی
آشنایی با نام دندانها و سیستمهای شمارهگذاری دندانها به درک بهتر درمانهای دندانپزشکی کمک میکند. این سیستمها از دندانهای پیش آغاز شده و تا دندان عقل ادامه مییابند و باعث افزایش دقت در تشخیص، ثبت اطلاعات و ارتباط بهتر بین دندانپزشک و بیمار میشوند.
شما میتوانید برای داشتن بهترین و زیباترین لبخند، با ما تماس بگیرید!
در ادامه گالری تعدادی از کار های انجام شده برای مراجعان کلینیک دکتر فرید را ببینید: